Righteous Among The Nations

public profile

Righteous Among The Nations's Geni Profile

Share your family tree and photos with the people you know and love

  • Build your family tree online
  • Share photos and videos
  • Smart Matching™ technology
  • Free!

Share

Righteous Among The Nations

Birthdate:
Death:
Immediate Family:

Child of ds. Bastiaan Jan Ader and Johanna Adriana Appels
Spouse of <private>
Parent of Lilly Johanna Samuel; Mietje Miriam (Miep) Wonder; Ruth Watermann; Map de Lieme; Johanna-Ruth & Hansi Dobschiener and 2 others
Sibling of Bastiaan Johan Christiaan Ader; <private> Ader and <private> Ader

Managed by: Private User
Last Updated:
view all 13

Immediate Family

About Righteous Among The Nations

http://db.yadvashem.org/righteous/family.html?language=en&itemId=4042995

Bastiaan Jan Ader, drager Verzetsherdenkingskruis (geboren 30.12.1909

te ’s Gravenzande, zoon van onderwijzer Bastiaan Ader en Antje van der Schaaf-gefusilleerd 20.11.1944 in het Schupse Bos bij Rhenen als represaille voor een aanslag op een Duitse onderofficier; in november 1944 begraven in het familiegraf van zijn schoonfamilie Appels op de Oude Algemene Begraafplaats in Driebergen; later overgebracht naar het Nationaal Ereveld Loenen, E 52); ds. Ader studeerde theologie aan de RU te Utrecht; hij behaalde in 1936 zijn kandidaatsexamen theologie en maakte vervolgens een fietstocht naar Palestina; hervormd hulppredikant Haarlemmermeer-Badhoevedorp (september 1937-oktober 1938; predikant te Nieuw Beerta (1938-1944; opvolger van ds. Eise Postma, zie daar); godsdienstleraar aan het Gymnasium te Winschoten; gehuwd op 25.9.1935 te Amsterdam in de Willem de Zwijgerkerk met Johanna Adriana Appels (9.5.1906-31.7.1994), zie daar. “Zij (mevr. Ader, GCH) had een Joodse vriendin in Amsterdam (= Lilly Samuel, 1909-1944; GCH) en die schreef haar: “Kan ik een tijdje bij jullie logeren? Ik ben in grote nood”. Toen mevrouw Ader deze brief aan haar man liet lezen, was die juist in een pessimistische bui en zei: “Daar heb je ’t al …, ik eindig mijn leven nog in een concentratiekamp”. Maar de vriendin mocht wel komen, en na haar vele anderen. Over de tweehonderd werden ondergebracht. Via zijn collega Klaas Beks in Garsthuizen kwam Ader in het verzetswerk terecht. Hij raakte aanvankelijk betrokken bij het werk van de LO onder de verzetsnaam ‘Van Zaanen’. Later trad hij toen tot de ‘hervormde’ groep van de Groninger Roelof Gjalt Radersma (1902-1944), die vond dat de LO te veel gedomineerd werd door gereformeerden. Ook ds. Klaas Beks (zie daar) trad toe tot deze groep. Ds. Ader spande zich met name in voor het redden van joden uit de Joodsche Invalide in Amsterdam. Minstens 17 joodse onderduikers verzorgde hij zelf met zijn vrouw, o.a. Johanna-Ruth Dobschiner, Elly van Gelder, Martha de Lieme (?), Lilly Samuels en Ruth Watermann en korte tijd Maurits en Eva de Lieme-Beek. Ook Sam Bos (latere echtgenoot van Ruth Watermann), Miep Wonder, portier I. Abram, zuster Mansveldt (?) en Lisette Bolle, zijn latere rechterhand, wist hij uit de Joodsche Invalide vandaan te krijgen en elders onder te brengen. Verder onderhield hij onder meer contact met de verzetsman (leraar, geen ‘pastoor’ zoals Yad Vashem abusievelijk vermeldt) Jan Meilof IJben en (via hem?) met ds. Hendrik Berkhof (zie daar) in Lemele en andere collega’s als ds. Dick Boon (zie daar) te Bovenkerk en ds. Johan Willem Siertsema (zie daar) te Haarlem. Ook zijn joodse vrienden Lisette Bolle, Arnold Blik en Wim Hagen betrok hij bij zijn verzetswerk. Met anderen samen bereidde hij een overval voor op kamp Westerbork om met behulp van een trein zoveel mogelijk joden te bevrijden (Ader kon zelf een trein besturen). Onderdeel van dit plan was ook het opblazen van de spoorbrug over het Buiskooldiep bij Ulsda, zodat het spoorwegverkeer naar Duitsland gestremd zou worden. De treinen die uit Westerbork vertrokken naar het oosten liepen altijd via dit enkelspoor. Helaas kon de actie niet tot uitvoering worden gebracht. Verraad noodzaakte ds. Ader op Goede Vrijdag 1944 onder te duiken in Amsterdam, waar hij vooral werkte aan het Westerborkplan. Om die reden moesten ook alle joodse onderduikers in de pastorie elders worden ondergebracht. Mevrouw Ader bleef. Op 22.7.1944 werd Ader door de Sicherheitspolizei gearresteerd op een adres aan de Pieter Kiesstraat te Haarlem, mogelijk tijdens een voorbereidingsgesprek voor de overval op Westerbork. Bij alle verhoren weigerde hij hardnekkig namen van ondergedoken joden te noemen. Toen hij begreep, dat zijn activiteiten hem het leven zouden kosten, schreef hij aangrijpende gedichten in de cel. Na korte tijd werd hij overgebracht naar de gevangenis aan de Weteringschans te Amsterdam. Daar gaf hij in het geheim door hem gemaakte preken door aan medegevangenen. Ook verleende hij pastorale bijstand aan medegevangenen die zouden worden doodgeschoten. Hij onderhield contact met hen (in code?) via de verwarmingsbuizen. Minstens één maal werd een gebedsstond gehouden waarin ds. Ader voorging. Hij ontving d.d. 22.11.1967 postuum de Yad Vashem-onderscheiding. In Drieborg werd de ‘Ds. B.J. Aderstraat’ naar hem genoemd. Lit.: J.A. Ader-Appels, Laat uw licht schijnen – In memoriam 20 Nov. 1944 Ds. B.J. Ader (VDM-serie III). J.A. Ader-Appels, Een Groninger pastorie in de storm (Amsterdam, 1945); Biografisch on, artikel ‘De dood van een predikant en de gevolgen voor diens gezin’ in George Harinck en Gert van Klinken (red.), Van kansel naar barak (Zoetermeer, 2011); Johanna-Ruth

view all

Righteous Among The Nations's Timeline

1909
March 18, 1909
Antwerpen
1919
February 16, 1919
Weesp, Weesp, North Holland, The Netherlands
July 4, 1919
East Frisia, Lower Saxony, Germany
????
????
????
????
????