Start My Family Tree Welcome to Geni, home of the world's largest family tree.
Join Geni to explore your genealogy and family history in the World's Largest Family Tree.

De oorsprong van de familienaam Mooij

« Back to Projects Dashboard

Top Surnames

view all

Profiles

In het kader van het onderzoek naar de oorsprong van de familienaam Mooij, worden hier alle verwijzingen naar onderzoeken, genealogiën of profielen van oude eerstgenoemde Mooijen vermeld. Dit om de kennis te vegroten, informatie uit te wisselen en van elke tak de oorsprong te vinden. Hiervoor worden vóór circa 1700 ook gegevens verzameld van alle spellingsvarianten, zoals: de Mooij, de Moy, Moijensz. Moeijes, Moyaertsz.

Tijdelijke verwijzing naar gegevens van familienaam Mooij hier. Daar vindt u alle links bijv. naar nog niet op GENI gepubliceerde takken opgeslagen in Wordfiles en alle profielen Mooij op GENI.

Aansluiting op Geni:

Hieronder links naar onderling tot nu toe meestal niet verbonden takken Mooij, de Mooij en Mooijen hier op GENI. Meer informatie over onderstaande takken vindt u op mijn website en in de wordfiles achter de links daar

De takken Avenhorn, Berkhout I, Berkhout II, Berkhout-Hoorn, Hoorn II, Egmond en Haarlem moeten haast wel dezelfde oorsprong hebben, maar er moeten nog bewijzen geleverd worden, dus meer gegevens. Dat geldt ook voor Leimuiden I & Leimuiden II en enerzijds Leiden of file Hazerswoude. Alle uitgewerkte takken vindt u hier. Veel moet nog in Geni worden ingevoerd.

Werk te doen

Als u zin heeft, kunt u proberen losse Mooijen van 1100 tot heden aan bestaande takken te voegen. Mappen vol met personen of slechts enkele vindt u hieronder. Sommige zitten in de verkeerde map:

Opmerkingen Heraldiek

Om dubbele fouten te voorkomen, zie de beschrijvingen bij de foto's van dit project. rechtsboven en de tekst hieronder

Onderzoek tot op heden

Op 18 december 1995 stuurde de heer J. Klingeler mij een brief met als bijlage brieven en stencils van de heren W.C.Mooij, A.R. Kleyn & J.A. Zimmerman. U vindt deze in de sectie afbeeldingen & documenten van dit project rechtsboven. Ik had de heer Klingeler gesproken in het Rijksachief te Haarlem en het was hem opgevallen dat ik met de familie Mooij bezig was. De inhoud van de brieven waren voor mij de inspiratie het een en ander uit te zoeken. Ik wilde mijn eigen oudste Cornelis Mooij proberen te koppelen aan andere oudere Mooijen. Ik kwam namelijk in Haarlem of Alkmaar niet zonder uitputtend doornemen van niet getranscribreerde teksten eenvoudig verder terug. Ik wilde oudere takken in kaart brengen om zo via een omweg toch oudere Mooijen te kunnen vinden. Ik heb zeker veel Mooijen verzameld, maar tot op heden geen aansluiting met mijn Cornelis Mooij *ca 1640 gevonden. Ik heb wel vele takken en mappen vol losse takjes als bijproduct samengesteld en in wordfiles opgeslagen en op internet toegankelijk gemaakt via Box files, die dan weer toegankelijk en vindbaar werden via eerdergenoemde eigen eenvoudige website, een Blog, verwijzingen op Geneanet, een profiel op Stamboomforum en nu ook via de hierboven genoemde links. Er worden wekelijks bestanden ingezien en gedownload. Sinds 2011 ben ik begonnen zowel mijn kwartierstaat als de genealogiën Mooij op GENI te publiceren.

In 1962 en daarna heeft de heer W. Mooij lid van N.G.V. en wonende aan de Kranenburgweg te Den Haag, waar meer leden van de N.G.V. hebben gewoond, zich met de familie Mooij bezig gehouden. Hij correspondeerde met de heer Zimmerman en de heer Kleyn.

Wat de heer A.R. Kleyn uit Zeist in zijn brief van 19-2-1962 aan W.Mooij schrijft aan feiten lijkt mij juist, maar of er familieverband is, kan ik niet bevestigen. Hij beschrijft een familiewapen, dat zou zijn gedragen door Ewout de Mooij (Genealogie Wijk bij Duurstede) , de schilder Cornelis de Mooij (genealogie Delfshaven) en Clara de Moy (genealogie Den Bosch), elders volledig beschreven als: gevierendeeld: in I & III 3 aanziende ossekoppen in zilver, in II & IV ekster rustend op groen oppervlak voor rode achtegrond, met als helmteken een zwarte aanziende ossekop tussen zilveren vlucht. Zie afbeelding. Hij verwijst naar literatuur waarin hetzelfde geschreven wordt: 1. Algemeen Nederlandsch Familieblad nr. 86 (1884), pag.6, waarin een opsomming van Leden van een Rotterdamse Familie de Mooij, namelijk o.m. Lieven de Mooij in mijn genealogie Brouwerhaven uitgewerkt en 2. Navorscher 47, 1897, pag 154-155, hier wordt in de tekst hetzelfde wapen beschreven en gesuggereerd dat de daaronder vermelde personen allen dit wapen droegen. Dit is niet juist of er wordt in i.i.g. geen bewijs en afbeelding geleverd. Daniel de Mooij en Francois de Moye zijn nog niet ondergebracht in een genealogie. Hendrik de Moy is gerelateerd aan genoemde Clara de Moy schoonmoeder van P.P. Rubens. Het zou wel bijzonder zijn, want dan kunnen veel verschillende takken toch opeens verbonden zijn. Daarvoor heb ik echter geen bewijs gevonden. Onmogelijk is het niet. Ik ben daarom nog op zoek naar oorspronkelijke afbeeldingen van het wapen met de ossekoppen gekoppeld zonder meer aan een bepaald persoon, alleen dan kun je met zekerheid zeggen dat leden van een familietak dat wapen droegen.

Sommige wapens uit deze families (de) Mo(o)ij lijken wel in vorm op elkaar. Het wapen met de twee vogels en de drie Franse lelies van Luman Moij uit Amersfoort lijkt weer op het wapen van de familie de Moy uit Antwerpen met de pauwen en het andere met de ossekoppen, mogelijk van Lieven de Mooij uit Rotterdam. Het lijkt er op alsof ontwerpers met dezelfde beeldelementen een nieuw wapen wilde samenstellen òf dat ze allen over dezelfde maar onduidelijke bron beschikten en tot een andere interpretatie kwamen. Vergelijk ze maar. Naast de eerder genoemde verzamelde ik alle vermelde heraldiek van families met soortgelijke naam. Ik heb tekeningen in kleur gemaakt a.d.h.v. beschrijvingen, afbeeldingen uit Rietstap en uit andere publicaties. Dan moet ook de overeenkomst tussen Moya uit Murcia en Moy uit Leiden opvallen. Het wapen van Hero en dochter Sara Mooij lijkt op een combinatie van deze en van het wapen van de familie Mooij uit Kortenhoef. Kleyn suggereert zonder bewijs dat W.Mooij tot de familie met als wapen alleen de aanziende ossekoppen behoort. Referendaris W.C.Mooij is echter geplaatst in de tak Leimuiden I.

Wat de heer J.A. Zimmermann in zijn brief op 13-1-1965 suggereert is inderdaad hypothetisch en uit de lucht gegrepen en een typisch geval van suggestief aan elkaar praten. Voorlopig is er totaal geen verband tussen de Moy uit Picardie en Mooij uit Leimuiden of andere Nederlandse of Vlaamse takken Mooij of de Mooij. Daarnaast is Guy is ook niet hetzelfde als Simon, maar meer als Guillaume (= Willem) en misschien Gauthier (= Walter of Wouter), maar dat maakt verder niet uit. Het afgebeelde wapen behoort niet toe aan de in de tekst vermelde Leimuidense tak. Daarnaast is de oorsprong van de Leimuidense tak uit de Leidse nog niet bewezen. De Leimuidense tak wordt kort correct weergegeven, maar de aanhef van Leidse tak klopt half Er wordt weliswaar tussen haakjes een Dammas Mooij vermeld mogelijk verwant aan een Dammas Moy uit Den Haag, maar hier is geen overtuigende grond voor, behalve een overeenkomstige voornaam. Helaas zie ik dit terug op GENI. Evenmin is deze Dammas een Yeman, zoals Niek Mooij op zijn website aangeeft. Een losse suggestieve aantekening van iemand van een paar decennia geleden, gaat zo een eigen leven leiden. Ik vind de afkomst van de Leidse tak uit Claes Gerritsz. alias Moeyclaes overtuigender. Het toeval wil ook dat er te Rotterdam wel een Dammis Gerritsen, een schipper woonde, met nageslacht dat zich de Mooij ging noemen. Maar verband met Leiden, Leimuiden of Den Haag is er nog niet. Het zou natuurlijk wel leuk zijn. Alle genoemde Mooijen in de bijlage met als aanhef “De Hofboeken . . .” zijn opgenomen in desbetreffende mappen raadpleegbaar in de wordfiles.

Her verzoek tot verduidelijking van de Rotterdamse families de Mooij heb ik proberen te geven, door alle kaartenbakken en mappen in het G.A.van Rotterdam van het DTB, het Notarieel en het Weeskamerarchief en wat dies meer zij, door te spitten op Mooij en er aantekeningen van te maken. Met soms een zijpad a.d.h.v. patroniemen. Dit laatste heb ik niet uitgediept nog. Daarnaast heb ik eerder al de site van het G.A. Rotterdam, inclusief het notarieel archief doorgenomen en gekopieerd. Ik heb uit al die aantekeningen en wordfiles o.a. de genealogieën Brouwershaven, Wijk bij Duurstede en Delfshaven samengesteld. Aldus heb ik het antwoord op de vraag gesteld in 1884 beantwoord.

De door de heer W.C. Mooij in augustus 1962 gegeven stamreeks Mooij uit Vriezenkoop is juist en vormde de basis voor mijn Leimuiden I genealogie. Alle losse fragmentjes die eerder genoemde Kleyn en Zimmerman noemde neemt hij over of vermeld ze i.i.g. in die stencils. Zie blad 1, blad 2 en blad 3. Maar daarover heb ik al wat vermeld. In wetenschap is het bewijs wat telt, geen suggesties. Deze stamreeks is ook door hem gepubliceerd in Gens Nostra jrg. 19 (1964), p. 187 en dan inderdaad zonder de losse franse en vlaamse fragmenten. W.C. Mooij zelf is geplaatst in GENI. Op zijn oproep tot aanvulling heb ik vooraleerst door publicatie op internet van Leimuiden I ook ruim voldaan. In de loop van de tijd zal ik hieruit verder publiceren op GENI.

Daarnaast noem ik de volgende genealogen, die onderzoek hebben gedaan naar hun en mijn voorouders Mooij, namelijk: pater S.P.A. Mooij, waarvan aantekeningen te vinden zijn bij het C.B.G. te Den Haag en Niek Mooij, met een eigen website met diverse takken. Uit hun aantekeningen blijkt vook weer de preoccupatie met een franse oorsprong, waarschijnlijk geinspireerd op bovengemelde stencils. Ook Trudy Mooij uit Obdam stelde een tak samen, bij mij Berkhout II genoemd, die mogelijk verwant is aan Berkhout I. Ik nam de gepubliceerde takken over en vulde deze aan met vele nieuwe takken. Dit geldt ook voor de tak Mooij uit Kortenhoef, samengesteld door Leo Koenen, maar die ook weer niet verwant is met de anderen.

Franse oorsprong

Alleen voorlopig voor de takken van Guy de Moy uit het plaatsje Moij bij saint Quentin in Picardie en Guilaume de Lobeau Bohain-en-Vermandois, Aisne, Picardy, France geldt een franse oorsprong. Hoewel ik geen van beide gecheckt heb overigens. Wel is duidelijk dat de franse en vlaamse familiewapens onderling enigzins op elkaar lijken, wat betreft de kruislings getoonde banden, maar totaal niet op alle andere familiewapens van de nederlandse Mooijen. Dat zegt ook iets.

Hypothese over de oorsprong van de Nederlandse Mooijen

Niet alle Mooijen en familie's Mooij of de Mooij hoeven verwant te zijn. De familienaam is n.a.w. meestal afgeleid van de voornaam Moyaert. Dit was net zo'n naam als Reinart bijvoorbeeld. Uit vele verschillende voornamen zijn achternamen ontstaan, zoals Jansz. en zo dus ook uit de voornaam Moyaert en Reinart of Goyaert. Moyaert is de volledige voornaam, die meestal werd afgekort tot Moij of Moije, net zoals Jan van Johannes. Er zijn dus ook achternamen Moysz. en Moyensz. e.d. Mensen met de familienaam Reinen, stammen dus af van een Reinhardt en de familie van Goyen van een Goyaert. Deze achternamen zullen echter nog ver in de middeleeuwen zijn ontstaan en niet meer terug te vinden, omdat de bronnen nu eenmaal er niet zijn om dat aan te tonen. Mensen met de naam Mooij stammen waarschijnlijk dus af van een middeleeuwse man met de naam Mooije of Moyaert, maar dat hoeft dus niet voor allen dezelfde man te zijn. Voorbeelden van patroniemen, voornamen en aliassen Mooij, die nog wel gevonden en gepubliceerd en door mij verzameld, vindt u in deze map. Er zit wel een file bij met een hele oud patroniem, zoals in file Leiden maar dat wil niet zeggen dat alle Mooijen nu net van die afstammen. Nog een voorbeeld van wat ik betoog: Mooij-Monnickendam onder verwijzing naar file Moyaert Edam. Een van de oudste takken is de familie Mooij uit Amersfoort. Er moeten nazaten van deze tak in manlijke lijn leven, maar ik heb ze nog niet gevonden. Wellicht lukt dit "vanzelf" via GENI.

Van de Leidse familie Mooij ligt de oorsprong in een bijnaam, namelijk de wagenaar Claes Gerritsz alias Moeyclaes. deze tak lijkt uitgestorven in manlijke lijn. Maar er ontbreekt nog veel. Mogelijk zijn er leden van de familie naar elders verhuisd vanwege pest of armoede, hoewel ze wel tot de hogere stand behoorden. Aanvulling welkom hier op GENI.

Taalkundige verklaring

Het woord "Mooi' is taalkundig van onbekende oorsprong. In de uitdrukking, "jij bent helemaal een mooie" wordt mogelijk naar een dappere of brutale of slimme handelswijze verwezen. Oude voornamen betekenden vaak ook zoiets dus dat lijkt logisch. Het engelstalige Moist en het franstalige Moué duiden op vocht of water. De heraldiek met molenraden of molenijzers en het vaker voorkomen van de familie Mooij in de streken rond het IJsselmeer waar al sinds de middeleeuwen polders drooggelegd werden moet wel toeval zijn, of is door de ontwerper of wapenkoning bedacht, immers het patroniem Moijensz is ouder dan de ontworpen wapens.

Diederik Mooij